Serbski gymnazij Budyšin

Móst přez hranicu

Póndźelu, dnja 29. junija 2026, wopyta čěski wulkopósłanc z Berlina, Jiří Čistecký, naš gymnazij. Wón bu wot nawody gymnazija knjeza Wjacławka, šulskeje wjednicy Serbskeje zakładneje šule knjeni Rätzoweje a jeje asistenta knjeza Illgutha, kaž tež wot předsydy Domowiny knjeza Statnika, jednaćelki Domowiny Judith Šołćineje a zapósłanca Sakskeho krajneho sejma Marka Šimana witany. Zhromadnje wjedźechu woni wulkopósłanca do Serbskeho šulskeho a zetkawanskeho centruma, hdźež bu hósć wot čěšćinu wuknjacych šulerkow z chlěbom a selu witany.

W awli běše hižo mały program spřihotowany. Elnette zahra na dudach serbske ludowe spěwy, mała rejwanska skupina prezentowaše swoju najnowšu reju a pokaza z tym, na kak wysokim niwowje naše šulerki choreografisce dźěłaja a zhromadnje wustupuja. W slědowacych postrownych słowach wuzběhny knjez Wjacławk wuznam serbsko‑čěskich poćahow a předstaji zhromadne dźěło we wšelakich projektach mjez Serbskim gymnazijom a gymnazijom we Warnoćicach (CZ). Knjeni Štillerová poda dohlad do předmjeta čěšćina jako druha cuza rěč a předstaji ekskursije, projekty a wuměnowe zetkanja z čěskimi partnerskimi šulemi. Knjez Illguth prezentowaše projekt „Hezky česky“, přez kotryž pěstuja so hižo něšto lět přećelstwa mjez Serbskej zakładnej šulu w Budyšinje a zakładnej šulu w Polevsku (CZ) a při kotrymž přewjeduja so mnohostronske mjezy překročace dźěłarnički.

Wjeršk wopyta bě diskusijne koło z čěšćinu wuknjacymi šulerkami a šulerjemi 9. a 10. lětnika. Tute wužichu składnosć, pósłancej prašenja k wšědnemu dźěłu a k aktualnym poćaham mjez Čěskej, Němskej a Łužicu stajeć.

Zakónčenje wopyta tworješe wotewrjene rozmołwne koło wšitkich wobdźělenych, w kotrymž diskutowaše so předewšěm přichod serbsko‑čěsko‑němskich projektow we Łužicy. Při tym nastachu ideje za dalše šulerske wuměny a zhromadne kulturne zarjadowanja. Wopyt Jiříja Čisteckeho bě za našu šulu wažne znamjo a posylnja nas w tym, puć wjacerěčneho, mjezy překročaceho zhromadneho dźěła konsekwentnje dale kročić.

Jana Štillerová

 

Chórowe lěhwo 1. serbskeje kulturneje brigady w Colditzu

Što čini 52 spěwarkow a spěwarjow při najwjetšej horcoće na hrodźe w Colditzu? Spěwać, wězo! Sakska krajna hudźbna akademija skićeše jim ze swojimi klimatizowanymi probowymi rumnosćemi najlěpše wuměnjenja. Wot njedźele, 28.06., do wutory, 30.06., zaklinčachu tam „wočerstwjace“ melodije noweho oratorija „Wulkotna woda“, samo z potajnym blubotanjom.

Hač takt 555, 689 abo 1434: Pod nawodom Judith Kubicec filowachu brigadnicy z podpěru aranžera Johannesa Gerstengarbe a hudźbneho wučerja Mateja Kowarja na wosebje ćežkich taktach twórby., dokelž bliži so prapremjera z wulkimi krokami.

Zaměstnjeny bě chór hnydom w pódlanskej modernej młodowni, hdźež dachu so wšitcy derje pohosćić a so tež zhromadnje zabawjachu, njedźiwajcy wysokich temperaturow. Wutrobny dźak chórej za koncentrowane sobudźěło a Alojsej Šołće, kaž tež Damianej Dyrlichej za organizatorisku podpěru.

Dźakujemy so wosebje tež wšitkim sponsoram, kiž su tute wurjadne chórowe lěhwo financowali, to běchu: Hórnikec imobilijowa firma, firma Rječka a Čornak, Rotary-towarstwo, Sakska hudźbna rada, Załožba za serbski lud kaž tež Sakska statna kenclija.

Na strowe zasowidźenje po zasłuženych prózdninach w šuli, a 11.09. (19.30 hodź.) abo 13.09. (17.00 hodź.) w Krónje. Zastupne lisćiki budu wot srjedź awgusta w SLA na předań.

S. Rječcyna

 

Salve, Hercules

Pjatk, na 26.6.26 nastajichu so wobdźělnicy łaćonskeje AG na puć do Drježdźan, zo bychu so na slědy Herculesa podali.

Najprjedy strowi nas złotych z wěže radnicy, po tym zetkachmy jeho na Wallpavillionje w Zwingeru – schileni wot ćeže zemskeje kule.

Po tym wuslědźichmy sej we wosebitej wustajeńcy „Herkules: rjek abo anti rjek“, kak su wuměłcy w zašłosći a přitomnosći połboha zwobraznili.

Bě wosebje napjate zhonić, kak je so Awgust Sylny jako „Hercules saxonicus“ prezentował, zo by druhich knježićelow a swojich poddanow jimał.

Při horcych temperaturach čujachmy so skónčnje tróšku kaž w Romje, jako Neptunowu studnju w Friedrichowym měsće wobdźiwachmy a zwobraznjenje rěčneju bohow Tiber a Nil wobhladowachmy.

Michaela Hojerowa, wučerka łaćonšćiny

 

Mjez Čěskej Šwicu a Warnoćicami

Mjez Čěskej Šwicu a Warnoćicami: rjadowniska jězba 7. lětnikow do Chřibské

Naše 7. lětniki maja wosebitosć: W 6. lětniku buštej dwě skupinje z čěšćinu a jedna skupina z francošćinu jako druhej cuzej rěču zarjadowanej. Z tutoho rěčneho wusměrjenja zrodźi so ideja, rjadownisku jězbu 7. lětnikow w Čěskej organizować – a to blisko našeho partnerskeho gymnazija we Warnoćicach. Tak wjedźeše nas lětuša rjadowniska jězba na tři dny do prózdninskeho centruma „Babočka“ w Chřibská, wosrjedź krasneje přirody Čěskeje Šwicy.

Přebywanje započa so póndźelu, 22. junija. Z dwěmaj busomaj docpěchmy wokoło 9.15 hodź. ležownosć a poćahnychmy naše hěty – stajnje štyri šulerki a šulerjo dźělachu sej přebytk. Po tym areal wuslědźichmy a zwěsćichmy spěšnje, zo su sportowe móžnosće mnohostronske: Bičwolejbulnišćo, swimmingpool a trampolin postarachu so wo dosć pohibowanja a wjesela.

Po wobjedźe steješe prěnje pućowanje na programje. Naš cil bě hórka Spravedlnost, z kotrejež wjerška sem wotewrě so jimacy wid do wokoliny – hač k Sakskej Šwicy kaž tež na Łužiske a Žitawske hory. Po krótkej přestawce w konditarni w Chřibská pućowachmy dale k městnym wodopadam, kotrež suchoty dla drje skerje małe wupadnychu, ale přiwšěm rjane wulětnišćo běchu. Wróćopuć wjedźeše nas přez wotměnjawu krajinu z jahodkami a łukami z pasacymi so kruwami wróćo do „Babočki“, hdźež hižo wječer čakaše. Wječor wuklinča z kupanjom w poolu, hrami kopańcy a wolejbula kaž tež z lěhwowym wohenjom, na kotrymž grilowachmy typiske čěske kołbaski a dźeń zhromadnje reflektowachmy.

Druhi dźeń steješe w znamjenju zetkanja z našej partnerskej šulu we Warnoćicach. Po busowej jězbje do namjezneho města buchmy wot wučerja němčiny šule wutrobnje witani. Francošćina skupina wobdźěli so na swójskim projekće z čěskej wučerku francošćiny Weroniku. Čěšćinu wuknjace šulerki a šulerjo našeho gymnazija dóstachu dźěłowe łopjena a wopytachu w małych skupinach wšelake rjadowniske rumnosće, w kotrychž wotměchu so runje mnohe projektowe dźěła. Po tym skićeše so na sportnišću składnosć k zhromadnym koparskim hram z Varnsdorfskimi šulerkami a šulerjemi. Po wuhódnoćenju šulskeje rallye nastajichmy so na puć k wučbnej šćežce „Serbske slědy we Warnoćicach“, na kotrejž je naš gymnazij před lětomaj sobu dźěłał. W skupinach wopytachu naše šulerki a naši šulerjo wšitke dźesać stacijow, wuslědźichu město, wužiwachu nakupowanske móžnosće a wotkrychu serbske poćahi w pomjeznym, čěskim konteksće. Nawrót do Chřibské wotmě so zdźěla z busom, zdźěla pěši – něhdźe tři kilometry dołhe wuchodźowanje po łučnych pućach, nimo wišniny ze słódnymi płodami, wjedźeše nas wróćo k wječeri. Wječor wuhotowa so znowa sportowsce a towaršliwje z kupanjom, hrami a lěhwowym wohenjom.

Tež třeći a posledni dźeń běchmy aktiwnje po puću. Na programje steješe wopyt bunkrowych připrawow, kotrež buchu w lětach 1935 do 1938 po cyłej pomjeznej kónčinje Čěskosłowakskeje jako zakitowanske připrawy natwarjene. Tak dóstachu šulerki a šulerjo nazorny dohlad do stawiznow regiona a wojerskeho přihotowanja tehdyšeho stata. Nimo mnohich lěsnych jahodkow zběrachu někotři bohužel tež tón abo tamny klěšć – bjezdwěla realistiski dohlad do žiwjenja w přirodźe. Wokoło 11 hodź. nas bus wotewza, a po něšto wjace hač hodźinje jězby docpěchmy zaso Serbski gymnazij w Budyšinje.

W tutych třoch dnjach njemóžachu naše šulerki a šulerjo jenož swoje znajomosće čěšćiny we wšědnych situacijach nałožować, ale tež čěske jědźne zwučenosće, krajiny a dohlady do tamnišeho kubłanskeho systema zeznać. Rjadowniska jězba do Chřibské a Warnoćic njebě z tym jenož wotměnjawa jězba do Čěskeje Šwicy, ale tež wažny twarski kamušk za žiwu wjacerěčnosć a mjezy přesahowace zetkanje.

PhDr. Jana Štillerová

 

Seite 2 von 24

  • Schülerzeitung